در تمام جهان موزه پوستر داریم الّا در ایران

در آستانه برپایی نمایشگاه پوسترهای موسیقی در ایران در دهه 40 و 50 نشستی با حضور بهزاد حاتم، قباد شیوا، محمود رضا بهمن پور و جواد میرحسینی برگزار گردید.

در تمام جهان موزه پوستر داریم الّا در ایران

به گزارش خبرنگاران، بهزاد حاتم (گرافیست) در ابتدای نشست که سه شنبه (سوم اردیبهشت ماه) برگزار گردید، در سخنانی درباره شکل گیری ایده برپایی نمایشگاه و انتشار کتاب پوسترهای موسیقی در ایران گفت: حدود 12 سال پیش آقای جواد میرحسینی کار خود را بر روی پوسترهای موسیقی ایران در دهه های 40 و 50 آغاز کرد و تقریباً همه آنچه را که می شد به دست آورد. ایشان در میانه راه با من تماس دریافتد و از آنجا که من بنیادی را به نام همسرم پری صفا تأسیس نموده بودم - کسی که پیش از انقلاب ناشر موسیقی و بنیان گذار انتشارات تالار رودکی بود-، به واسطه این بنیاد، خود را موظف دانستم که در این پروژه ایشان را همراهی کنم.

در ادامه، قباد شیوا با اظهار شادمانی از اینکه پوسترها از فراموشی طولانی مدت به درآمده، گفت: من تعداد زیادی پوستر موسیقی پیش و پس از انقلاب طراحی کردم که در آرشیوم موجود است. زمانی که آقای میرحسینی برای کارهای پژوهشی برای تألیف و تدوین کتاب پوسترهای موسیقی دهه 40 و 50 به سراغ من آمد، به او گفتم هر پوستری که در آرشیوم به کارت می آید بردار و اتفاقاً برخلاف بسیاری از افراد که به سختی چنین امکانی را برای پژوهشگران فراهم می نمایند از این اتفاق شادمان شدم چون بعد از چند دهه زمینه ای فراهم شد تا پوسترهایم از غربت بیرون بیایند و در کنار آن طراحان گرافیک جوان بدانند نسل های پیش چه خدماتی برای حفظ آبروی گرافیک ایران در عرصه ملی و بین المللی نموده اند.

او اضافه کرد: طراحی پوستر موسیقی کار مسئله ای است چون موسیقی یکی از انتزاعی ترین هنرهاست و به تصویر درآوردن موسیقی از نقطه نظر پلاسیک، نوعی معرفت، هوشیاری و مهارت می خواهد و من هم سعی کردم به این موضوعات وفادار باشم و امیدوارم بقیه همکاران نیز به این ویژگی های پایبند باشند. من به آینده گرافیک ایران بسیار امیدوارم و معتقدم اگر گرافیست های ایرانی در طراحی اعلان، پوستر و آثار گرافیکی به المان های ایرانی پایبند باشند، بزودی در عرصه بین اللمللی از گرافیک ایران در کنار گرافیک لهستان یاد خواهد شد.

او همچنین از راهیابی چندین پوسترش به حراج نیویورک اطلاع داد و گفت: اگر به سایت حراج نیویورک مراجعه کنید می بینید که چند پوستر من با چه رقم های بالایی چکش خورده اند و با این که من از این حراج ها نفع مادی ندارم اما بسیار شادمان هستم چون نشان می دهد که گرافیک ما در عرصه بین المللی حرف هایی برای گفتن دارد.

این گرافیست در بخش دیگر سخنانش با بیان این مطلب که تاریخ فرهنگی هر کشوری در پوسترهایش نمایان است، گفت: ما در تمام دنیا موزه پوستر داریم اما در ایران چنین چیزی وجود ندارد. من گرافیست سال ها پوسترهایم را با هزینه شخصی نگهداری نموده ام اما موزه برای پوستر راه اندازی می شد بی شک همکارانم نیز از اهدای پوسترهایشان به این موزه استقبال می کردند.

بهزاد حاتم در بخش دیگر این نشست گفت: بیشترین پوسترهای موسیقی در ایران کار هنری سه نفر است؛ صادق بریرانی، قباد شیوا و من. تفاوت پوسترهای من و صادق بریرانی با پوسترهای قباد شیوا در این است که پوسترهای ما بیشتر تصویری هستند و بیشتر آن ها برای باله و اپرا که داستان دارند، طراحی شده اند. اما قباد شیوا این گرفتاری را داشتند که پوسترهای ارکستر مجلسی، رادیو ایران و جشن هنر شیراز را طراحی نموده است که کار مسئله ای است و واقعاً شاهکار آفریده است و من برای این همه خلاقیت به او تبریک می گویم.

او اضافه کرد: زمانی که من کار طراحی پوستر را آغاز کردم بسیار جوان بودم و با توجه به آشنایی به بیشتر هنرها داشتم، طراحی پوستر برایم کار بسیار لذت بخشی بود. در آن دوره شب ها در تهران برنامه های فرهنگی متنوعی برگزار می شد و من پس از انتها کارم در تالار رودکی، تازه راه می افتادم می رفتم اپرا، کنسرت و تئاتر و آخر شب ها نیز پوستر طراحی می کردم و اتفاقاً پول خوبی نیز بابت این کار می گرفتم.

حاتم ادامه داد: اما پس از انقلاب دیگر پوستر طراحی نکردم و در تمام این سال ها پوسترهایم در آرشیوم مانده بود و هیچ تمایلی نداشتم که کاری بکنم تا این که با پیشنهاد جواد میرحسینی روبرو شدم و پس از آن با نمایشگاه تالار رودکی روبرو شدم و از این دو کار استقبال کردم. وقتی بخشی از پوسترهایم در این نمایشگاه به نمایش درآمد و اشتیاق جوان ها برای دیدن کارهایم را دیدم تصمیم گرفتم از سوی بنیاد پری صفا از این رویدادها حمایت کنم.

او درباره ادامه فعالیت در حوزه گرافیک موسیقی از سوی بنیاد صفا گفت: نخستین هدف من در بنیاد پری صفا راه اندازی یک سالن کنسرت آوانگارد است. سال هاست که زمین آن را خریده ام اما به دلیل بعضی مسائل که ربطی به من و زمین ندارد این کار هنوز پیش نرفته با راه اندازی این سالن، قصد دارم بخشی از فعالیت بنیاد را به گردآوری پوسترهای موسیقی معطوف کنم.

محمودرضا بهمن پور مدیر نشر نظر نیز درباره کتاب دو دهه پوستر موسیقی در ایران گفت: پیش از انتشار این کتاب، تجربه مشترک با بهزاد حاتم برای کتاب و نمایشگاه پرویز تناولی داشتم اما این تجربه بسیار متفاوت است و اگر همت او نبود دو دهه پوستر موسیقی در ایران چاپ نمی شد. همچنین کوشش جواد میرحسینی کوششی ارزنده است و حافظه جمعی نسلی را گردآوری نموده است که به دلایل مختلفی به فراموشی سپرده شده است.

بهمن پور اعلام کرد: این مجموعه چند نکته مهم دارد؛ مهم ترین نکته در جامعه ای که تحولات سریعی را تجربه می نماید این است که طراح گرافیک نیز باید جوابگوی نیازهای جدید بصری باشد. شیوا، بریرانی و حاتم از جمله گرافیست هایی هستند که به یک زبان بصری مطلوب رسیدند که در برابر این جامعه توانستند به یک زبان مشترک رسیدند. امیدوارم این کتاب به عنوان یک مرجع مهم بین نسل جدید جا بیفتد. کتاب و نمایشگاه پوسترهای موسیقی حاصل کوشش های نسل قدیم در این حوزه است که کمتر دیده شده است و اتفاقاً مجموعه مهم و بسیار ارزشمندی است.

او اضافه کرد: علی رغم سختی های نشر در شرایط موجود کشور و با توجه به بالا رفتن هزینه فراوری کتاب و پایین آمدن سطح توان مخاطبان، این کتاب چاپ شد و با توجه به شرایط مالی امروز و موجود نبودن کاغذ و مقوا در انبارها، باید بگویم این کتاب از آخرین نسل کتاب های کاغذی در ایران است.

او همچنین درباره ممیزی که بر این کتاب اعمال شده است، گفت: ممیزی بر این کتاب تنها سه مورد بوده است و برای انتشار کتاب از این نظر با دشواری خاصی روبرو نبوده ایم اما به دلیل کاهش قیمت کتاب مجبور شدیم تعدادی از پوسترها را با همفکری با بهزاد حاتم حذف کنیم.

جواد میرحسینی نویسنده کتاب دو دهه پوستر موسیقی در ایران گفت: من در همان روزهای نخست هنرستان با پوسترهای او آشنا شدم و آرزویم بود که او را از نزدیک ببینم. در دوره کارشناسی من دانشجوی زرنگی نبودم اما در همان دوران بود که تصمیم گرفتم که روی پوسترهای موسیقی و کاورهای موسیقی کار پژوهشی کنم و به نوعی موضوع انتها نامه کارشناسی ارشدم را خیلی زودتر انتخاب کردم. با این که به نظرم این پژوهش در حوزه گرافیک جایش خالی بود و از اهمیت بالایی برخوردار است اما متأسفانه انتها نامه ام در دانشگاه کمترین نمره را گرفت.

او درباره انتخاب موضوع پوسترهای موسیقی اعلام کرد: پوسترهای موسیقی در دهه های 40 و 50 در زمان خود در حال معرفی موسیقی ایرانی را به دنیا بودند و در حوزه گرافیک نیز آثار بسیار قوی و تأثیرگذاری بودند و این شانس بزرگی برای گرافیک ایران به حساب می آمد.

میرحسینی ادامه داد: برای پژوهش و تألیف این کتاب آقای حاتم به من بسیار یاری کردند و چون متأسفانه در ایران ما اعتقادی به آرشیو نداریم و نسبت به گنجینه هایمان در هر حوزه ای بی توجه هستیم برای گردآوری پوسترهای این مجموعه با دشواری متعددی روبرو بودم و گاه برای دریافت سه فریم عکس شش ماه انتظار کشیدم.

او اضافه کرد: موزه گرافیک ایران آن گونه که باید غنی نیست و در این موزه کارهای جعلی نیز به هر دلیلی راه پیدا نموده اند و خود من سال ها پیش با اتکا به چند پوستر که در این موزه بود مقاله ای نوشتم و منتشر شد اما زمانی که مشغول کارهای پژوهشی این کتاب بودم متوجه شدم که این پوسترها جعلی بودم و من هم ناخوادگاه با نوشتن مقاله ام سندی برای این پوسترها ساخته ام.

حاتم نیز درباره این موضوع گفت: متأسفانه همه پوسترهایی که در اختیار بعضی از سازمان ها است، پوسترهای واقعی نیستند و بعضی از آنها جعلی هستند. به طور قطع در آرشیو موزه گرافیک پوسترهای موسیقی جعلی موجود است که در چندین کتاب نیز چاپ شده است اما به دلیل اینکه من نسبت به این موضوع آگاهی داشتم، کتاب 2 دهه پوستر موسیقی در ایران تنها سرچشمه مطمئن پوسترهای موسیقی ایران خواهد بود

او در شرح جعلی بودن این آثار گفت: برای مثال زمانی که در تالار رودکی مشغول به کار بودم، یک نفر برای دل خودش طرحی زده بود و به صورت پوستر چاپ نشده بود و کاربردی که در کتابی این اثر را دیدم، حتی بعضی طرح های صادق بریرانی نیز از جمله اینگونه آثار جعلی هستند که به سفارش خودش طراحی شده اند برای کنسرت ها و اپراهایی که هیچ وقت اجرا نشده اند اما چون مسؤول چاپخانه بنیاد رودکی بود چاپ شده اند و متأسفانه در آرشیو موزه گرافیک جا دریافتد. برای چاپ این کتاب من در نقش پلیس همه این آثار را آنالیز کردم و هیچ پوستر جعلی به این کتاب راه پیدا ننموده است.

بهزاد حاتم در ادامه گفت: متأسفانه موزه گرافیک ایران ضعیف عمل می نماید و من چندین سال پیش دو سند بسیار ارزشمند داشتم که می خواستم به موزه گرافیک اهدا کنم اما وقتی با مدیر موزه تماس گرفتم به من گفتند که خودشان با من تماس می گیرند و هرگز این اتفاق نیفتاد.

میرحسینی درباره شیوه نگارش این کتاب گفت: سعی کردم متن کتاب از کتاب های دیگر متفاوت باشد و متناسب با فضای روحی هر هنرمند، ادبیات خودم را به سوی طراح مربوطه سوق دهم و آنها را پیاده سازی کنم. در این کتاب مجموعه ای از پوسترهای بهزاد حاتم، قباد شیوا و صادق بریرانی به همراه تعداد محدودی پوستر از سایر گرافیست ها منتشر شده است. در این کتاب یک پوستر نیز از مرتضی ممیز منتشر شده است.

به گفته او این کتاب شامل بیش از 200 پوستر منتشر شده است و بخشی از این پوسترها نیز در فرهنگسرای نیاوران به نمایش درخواهند آمد. در این کتاب مقالاتی نیز از بعضی چهره های به نام هنرهای تجسمی ایران درباره این پوسترها به همراه مقالاتی درباره این سه گرافیست به همراه گفت وگو با آن ها منتشر شده است. کتاب در قطع رحلی و با تیراژ 1000 نسخه از سوی نشر نظر منتشر شده است و آدینه ششم اردیبهشت رونمایی خواهد شد.

قبل از افتتاح نمایشگاه، مراسمی برگزار خواهد شد که علاوه بر سخنرانی هنرمندان حاضر در نمایشگاه، جواد مجابی نیز سخنرانی خواهد داشت.

منبع: خبرگزاری ایسنا

به "در تمام جهان موزه پوستر داریم الّا در ایران" امتیاز دهید

امتیاز دهید:

دیدگاه های مرتبط با "در تمام جهان موزه پوستر داریم الّا در ایران"

نظرتان را در مورد این مقاله با ما درمیان بگذارید